Ủy ban chuyên gia làm sáng tỏ cuộc khủng hoảng bùn gia tăng ở Bihar

Exif_JPEG_420

Một ủy ban chính phủ trung ương đề nghị loại bỏ bùn ở sông Hằng ở Bihar (Ấn Độ) để giảm rủi ro lũ lụt và tăng cường vận chuyển nhưng sẽ phải giải quyết vấn đề trong một thời gian dài.

Sự lắng đọng phù sa không có gì mới dọc theo sông Hằng, đặc biệt là ở bang Bihar, phía Đông Ấn Độ. Sông Hằng chứa một trong những tầng trầm tích cao nhất so với các con sông khác và sự tích tụ bùn ngày càng gia tăng trong những năm gần đây. Điều này làm tăng lòng sông, dẫn đến lũ lụt tàn phá trong vùng Bihar dễ bị ngập lụt.

Nhưng đây là lần đầu tiên một ủy ban chuyên gia được chính quyền trung ương Ấn Độ thành lập. Ủy ban này đã xác định 11 điểm nóng về trầm tích bùn đáng báo động, nơi bùn cần được loại bỏ để đảm bảo dòng chảy của sông như bình thường và giảm thiểu nguy cơ lũ lụt nghiêm trọng. Cơ quan này đã trình báo cáo đến cơ quan tài nguyên nước của Ấn Độ.

Việc tăng trầm tích trên sông Hằng cũng làm chậm dòng chảy của sông vào mùa khô, tạo ra một thách thức lớn cho dự án đường thủy quốc gia đầy tham vọng của Ấn Độ về việc tăng cường sử dụng vận tải đường thủy nội địa.

Số lượng trầm tích lớn đến mức làm thay đổi hình dạng của sông Hằng ở Patna. Ảnh: Mohd Imran Khan

Số lượng trầm tích lớn đến mức làm thay đổi hình dạng của sông Hằng ở Patna. Ảnh: Mohd Imran Khan

“Sự lắng đọng phù sa trên một quy mô lớn ở sông Hằng, đặc biệt là từ Buxar ở Bihar tới Farakka ở Tây Bengal, dài khoảng 544 km là một vấn đề lớn. Không còn nghi ngờ gì nữa” – Ramakar Jha, chuyên gia về sông thuộc Viện Công nghệ Quốc gia ở Patna cho biết. Ông là một trong những thành viên của ủy ban chuyên gia được chính phủ Ấn Độ thành lập năm ngoái để nghiên cứu về vấn đề này.

“Chúng tôi đã hoàn thành một nghiên cứu khoa học về cách loại bỏ vấn đề và gửi một báo cáo cho bộ phận liên quan của chính quyền trung ương vào tháng 6/2018. Một đề xuất lớn đã được thực hiện để loại bỏ trầm tích lắng đọng trên lòng sông từ 11 nhằm đảm bảo dòng chảy lưu thông tốt và kiểm soát lũ lụt” – Jha nói thêm.

Không giống như trước đây, sự lắng đọng phù sa lớn ở sông Hằng cuối cùng đã thu hút sự chú ý của cả chính phủ trung ương và chính quyền bang. Thủ hiến bang Bihar Nitish Kumar đã nhiều lần gây áp lực lên chính quyền trung ương để đối phó với vấn đề này trong ba năm qua.

Dự án đường thủy quốc gia gặp nguy hiểm

Sự gia tăng bùn đã tạo ra vấn đề lớn đối với ngành vận tải biển. Hồi tháng 6 năm nay trong Hội nghị về biến đổi khí hậu Đông Ấn đầu tiên ở Patna, Nitish Kumar đã đề cập đến việc một tàu chở hàng của Cơ quan Đường thủy nội địa Ấn Độ bị kẹt ở sông Hằng tại Ramrekha Ghat gần Buxar, nơi có nước sông chỉ sâu 1,10m từ tháng 1 năm nay. Một tàu kéo được huy động đến đó để kéo tàu chở hàng cũng bị mắc kẹt 10 km ngược dòng Buxar.

Bùn khô lắng đọng và trải rộng vài km gần Ganga ghat ở Patna trước gió mùa. Ảnh: Mohd Imran Khan

Bùn khô lắng đọng và trải rộng vài km gần Ganga ghat ở Patna trước gió mùa. Ảnh: Mohd Imran Khan

“NW-1 (Đường thủy quốc gia 1) – tuyến đường vận chuyển nội địa chính dọc theo eo biển Ganga từ Allahabad ở Uttar Pradesh đến Haldia ở Tây Bengal sẽ không phát huy hiệu quả nếu vấn đề bồi lắng không được giải quyết”, Nitish Kumar cảnh báo. Ông cho rằng nạo vét sông không phải là giải pháp vì mục tiêu làm sạch không thể đạt được nếu dòng chảy của nước sông không liên tục.

Arun Kumar Sinha, Chủ tịch Ủy ban kiểm soát lũ lụt và một thành viên khác của ủy ban chuyên gia nói với thethirdpole.net rằng chính phủ đang nghiêm túc trong việc đối phó với vấn đề này và một nhóm các chuyên gia đang làm việc để đưa ra chính sách quản lý bùn cát quốc gia. Họ cho biết: “Chúng tôi đã đưa ra một số đề xuất, bao gồm việc loại bỏ bùn từ một số nơi để tạo ra lưu trữ trong các nhánh sông nhằm giảm nguy cơ lũ lụt”. Tuy nhiên, Sinha cảnh báo không có giải pháp trước mắt cho vấn đề bùn bởi trầm tích bùn lớn là do hàng chục nhánh sông mang bùn; điểm hợp lưu phải được giảm xuống.

Điều đáng chú ý là trầm tích lớn nhất gần các điểm hợp lưu của các nhánh sông đến từ các ngọn núi, chẳng hạn như sông Gandak, Koshi, Ghaghra, Sone và các con sông nhỏ khác.

Loại bỏ bùn

Sinha nhấn mạnh cần phải nghiên cứu sâu hơn về vấn đề này. “Thật khó để trả lời sông Hằng chứa bao nhiêu bùn” – Jha cũng ủng hộ quan điểm của Sinha. “Không có thu thập dữ liệu có hệ thống bởi bất kỳ cơ quan nào trong nước và bất kỳ dữ liệu nào đã được thu thập đều không đủ”, ông nói.

“Điều cần thiết là dữ liệu hàng ngày hoặc thậm chí hàng tháng cho một chu kỳ hàng năm tại các trạm lấy mẫu khác nhau trong khoảng 50-100 km”, Jha giải thích. Dữ liệu cũng cần được theo dõi trong thời gian trước và sau gió mùa tại mỗi trạm lấy mẫu. Các nghiên cứu trước đây do Viện Công nghệ Roorkee của Ấn Độ và các tổ chức khác thực hiện đã dựa vào dữ liệu vệ tinh, chỉ đưa ra một bức tranh chung về tình hình. Tuy nhiên, theo Jha, có những nghiên cứu hạn chế về những thay đổi hình thái ở sông Hằng từ Buxar đến Farakka. Điều này liên quan đến những nghiên cứu về việc các nhánh sông thay đổi hình dạng và hướng theo thời gian ra sao.

Báo cáo đã chỉ ra rằng lũ lụt sẽ nguy hiểm hơn nếu bùn từ 11 điểm nóng không bị loại bỏ trong 5 năm tới. Jha cho biết bùn đã tích tụ trên sông trong nhiều năm nhưng các trầm tích bùn hiện đã tăng vượt quá tất cả các mức kỷ lục trước đó. Nếu bùn được loại bỏ khỏi những “điểm nóng” này, Bihar sẽ thoát khỏi nguy cơ lũ lụt có khả năng tàn phá. Nhưng đó chỉ là một giải pháp tạm thời nếu quá nhiều trầm tích lắng đọng tiếp tục gia tăng.

Indu Kumar Bhusan Kumar, chuyên gia tư vấn kỹ thuật của Cục Tài nguyên nước Bihar cho biết bùn lắng ở sông Hằng là một thách thức lớn. Năm ngoái chính phủ Bihar đã phản đối các can thiệp kỹ thuật, bao gồm việc xây dựng các rào chắn trên sông Hằng, vì nó sẽ làm ngập lụt các khu vực mới và cũng ảnh hưởng đến dòng chảy của dòng sông.

Chính quyền bang Bihar đã nhiều lần phản đối kế hoạch của chính phủ Ấn Độ về việc xây dựng các chướng ngại vật và các công trình khác trên sông Hằng và các nhánh sông của nó kết nối với Đường thủy quốc gia 1 dài 1.620 km đi qua Bihar, cũng như Tây Bengal, Jharkhand và Uttar Pradesh.

Hình ảnh Cơ quan đường thủy nội địa Ấn Độ

Hình ảnh Cơ quan đường thủy nội địa Ấn Độ

Tuy nhiên, Muralidhar Singh, Giáo sư tại Viện Quản lý đất và nước (WALMI) ở Patna thuộc cơ quan tài nguyên nước cho biết có rất ít khả năng kế hoạch xây dựng các rào chắn sẽ cung cấp một đường dẫn định hướng cho Đường thủy quốc gia 1 ảnh hưởng đến dòng chảy của dòng sông. “Độ sâu cần thiết của nước có thể được duy trì mà không ảnh hưởng trực tiếp đến dòng chảy của dòng sông”, ông nói.

Các chuyên gia khác cho rằng các rào cản sẽ làm trầm trọng thêm tình hình. Jha cho biết bất kỳ cấu trúc bê tông lớn nào trong dòng sông sẽ cản trở dòng chảy của sông và làm tăng trầm tích lắng đọng. Ví dụ, có tình trạng bùn lắng nhiều xung quanh các trụ cột của Gandhi Setu, một cây cầu chính ở Patna.

Jha giải thích rằng một phần của vấn đề là độ dốc của con sông đã thay đổi. Các sườn dốc đã cạn. Do đó, tốc độ của dòng nước đã giảm và dòng sông không thể mang theo trầm tích và bùn lắng đọng nhiều hơn.

Trả lời

Bạn quên chưa bình luận kìa!
Xin vui lòng cho biết tên của bạn