Những lưu ý khi sưởi ấm trong mùa đông

Vào mùa đông, nhu cầu sử dụng máy sưởi khá phổ biến nhưng cũng không ít người có thói quen sử dụng sai lầm như để nhiệt độ quá cao, nằm quá gần quạt sưởi, không vệ sinh quạt sưởi, để đồ đạc gần quạt…  

Máy sưởi được nhiều gia đình thành phố lựa chọn trong những ngày rét.	 Ảnh: TN
Máy sưởi được nhiều gia đình thành phố lựa chọn trong những ngày rét. Ảnh: TN

Không để quá nóng, không nằm gần quạt sưởi…

TS Trần Văn Thịnh, nguyên Trưởng khoa Điện, Trường ĐH Bách khoa Hà Nội cho biết, vào những ngày nhiệt độ xuống thấp, nhiều người sử dụng máy sưởi bằng cách bật nhiệt độ rất cao để có cảm giác ấm nóng đối nghịch với thời tiết bên ngoài.

Cũng giống như sử dụng máy lạnh vào mùa hè, sự chênh lệch quá lớn nhiệt độ giữa trong nhà và ngoài trời ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe. Đó là chưa kể đến vào mùa đông, để nhiệt độ quá cao sẽ làm khô da. Nhiệt độ tốt nhất là chỉ chênh lệch so với nhiệt độ ngoài trời từ 5 – 10 độ C.

Theo đó thì nhiệt độ tối ưu nhất vào mùa đông dao động xung quanh ngưỡng 25 độ C. Trong khi bật máy sưởi, nên để hé cửa phòng để không khí được lưu thông, giảm được tình trạng mắc các bệnh về đường hô hấp.

Tuyệt đối không nằm gần quạt sưởi, khoảng cách an toàn để sử dụng máy sưởi là cách giường hoặc cách người 1,5 – 2m. Máy sưởi tỏa nhiệt rất mạnh, nếu cho trẻ nằm hoặc đứng quá gần, luồng gió nóng sẽ làm bong tróc da, cảm giác sẽ rất khó chịu.

Đã từng có trường hợp xảy ra hỏa hoạn do để quạt sưởi trong màn. Do đó nhất thiết không được để quạt sưởi ở gần giường, chăn màn. Nên đặc biệt lưu ý khi nhà có trẻ nhỏ bởi trẻ rất dễ bị bỏng nếu ở gần, chạm vào quạt sưởi.

Khoảng thời gian bật quạt sưởi hợp lý là dưới 4 tiếng/ngày. Đối với đèn sưởi trong nhà tắm, mặc dù nhiệt lượng tỏa ra bao gồm nhiều tia hồng ngoại, không tạo ra bức xạ nhiệt quá cao, cũng không nên sử dụng quá thường xuyên. Thông thường, nên bật đèn sưởi 10 phút trước khi vào nhà tắm và chỉ nên bật 20 – 30 phút rồi tắt.

Đừng ôm túi sưởi chống rét

Trời lạnh, nhiều người có thói quen ôm túi sưởi trong người để lúc nào cũng cảm thấy ấm áp. Theo các chuyên gia, túi sưởi cũng là một loại thiết bị điện, có những nguyên tắc an toàn riêng khi sử dụng. Theo TS Trần Văn Thịnh, túi sưởi dù là một thiết bị nhỏ nhưng cũng phải tuân thủ nguyên lý an toàn điện.

Bất cẩn trong quá trình sử dụng có thể dẫn đến cháy, nổ. Thực tế đã xảy ra những trường hợp túi sưởi bị nổ tung, gây bỏng, chập cháy điện do sử dụng không đúng khuyến cáo của nhà sản xuất.

Túi sưởi phải cắm điện để làm nóng dung dịch bên trong trước khi sử dụng. Khi sạc điện, để túi vào nơi bằng phẳng, chỗ cắm điện trên mặt túi hướng lên trên, cắm dây vào chỗ cắm điện trên túi trước rồi mới cắm vào ổ điện sau.

Cần chú ý đến thời gian và nhiệt độ khi sạc điện, không nên sạc quá lâu. Khi đang cắm điện không được lau, rửa hoặc ngâm túi trong nước. Nếu túi bị ướt nhất định phải lau khô mới được cắm điện sử dụng. Không được cắm túi sưởi quá lâu mà không rút sạc vì nếu nhiệt độ quá cao, rất dễ làm cho rơ-le tự ngắt không hoạt động, làm cho túi sưởi nổ tung.

Theo TS Nguyễn Văn Thịnh, trong quá trình sạc túi sưởi thì không nên sử dụng, vì thời gian sạc túi sưởi cũng khá nhanh. Đã có trường hợp nổ rách túi bên ngoài do cắm lâu quá, nước giãn nở, đầy bọt khí trong khi túi không thể giãn nở to hơn dẫn tới bục…

“Nhiều người vô tư vừa cắm sạc vừa ôm túi sưởi lên người. Nếu chẳng may túi sưởi bị hở, bục, rách, nguy cơ bị điện giật, bỏng nặng là rất cao. Do đó, cách sử dụng an toàn nhất là tuân theo khuyến cáo của nhà sản xuất.

Tránh xa túi sưởi khi đang sạc, đặc biệt là trẻ em”, TS Trần Văn Thịnh cho biết. Túi sưởi ấm dây dẫn được đánh giá an toàn hơn túi sưởi ấm điện cực. Cách để kiểm tra hai dòng túi sưởi này là dùng tay bóp nhẹ vào thân túi, nếu có xi-lanh cứng bên trong là túi sưởi điện cực, còn nếu là cuộn dây nhựa là túi sưởi dây dẫn.

Cẩn trọng khi làm ấm bằng tinh dầu

Tinh dầu tính ôn, ấm, có thể làm ấm cơ thể, tạo cảm giác khoan khoái, dễ chịu, thông mũi họng… Song khi sử dụng để làm ấm cơ thể cũng cần có những lưu ý nhất định. Lương y Vũ Quốc Trung, Hội Đông y Việt Nam cho biết, tinh dầu nói chung đều dùng để sưởi ấm được do có tính ôn, ấm, xoa vào lòng bàn chân, tay có thể chống gió lạnh, làm ấm cơ thể.

Các loại tinh dầu như tràm, quế, gừng, sả chanh, bạc hà, hồi… đều có tác dụng giống nhau, chỉ khác nhau về hương thơm và sở thích dùng mùi hương của từng người. Những loại tinh dầu trên không chỉ mang đến hương thơm, tạo cảm giác ấm áp, dễ chịu mà còn có nhiều công dụng giúp giữ gìn sức khỏe trong những ngày rét đậm, rét hại. Tuy nhiên, nếu dùng không đúng cách, tinh dầu có thể gây hại cho sức khỏe.

Cũng theo lương y Vũ Quốc Trung, tinh dầu nói chung là nguyên chất nên rất đậm đặc, dùng quá nhiều rất dễ gây bỏng, đặc biệt ở những vùng da mỏng, nhạy cảm. Tuyệt đối không bôi tinh dầu vào vết xước ngoài da vì dễ dẫn đến viêm da.

Đối với trẻ nhỏ cũng vậy, không bôi trực tiếp lên da trẻ bởi da trẻ còn non, rất mỏng, tinh dầu có thể gây bỏng, phồng rộp cho da. Do đó, các mẹ không nên lạm dụng các loại dầu này vào mùa lạnh vì có thể khiến làn da của trẻ dễ tổn thương.

“Nhiều phụ huynh không biết nên bôi tinh dầu một cách vô tội vạ cho trẻ là rất nguy hiểm. Nếu muốn dùng tinh dầu cho trẻ thì chỉ nên pha vài giọt vào chậu nước tắm”, lương y Vũ Quốc Trung cho biết.

Lương y Vũ Quốc Trung cho biết, có thể sử dụng tinh dầu tự nhiên để xông bằng cách đốt, sẽ có tác dụng chống ngạt mũi, sổ mũi. Lưu ý chỉ dùng với số lượng ít, mùi thơm thoang thoảng.

Tinh dầu về cơ bản là lành tính nhưng không phải ai cũng phù hợp. Tùy theo cơ địa của mỗi người có thể xảy ra phản ứng nhạy cảm khác nhau. Với người có bệnh hen suyễn mãn tính, da dễ phản ứng nhạy cảm, gia đình có trẻ sơ sinh không nên sử dụng hoặc tiếp xúc với tinh dầu.

Vệ sinh thiết bị để tiết kiệm điện, phòng chập cháy

Theo TS Trần Văn Thịnh, các thiết bị sưởi ấm đặc biệt rất dễ bám bụi bẩn. Trước khi sử dụng, phải vệ sinh sạch sẽ bởi nếu không, bụi bẩn này sẽ làm các chi tiết bên trong quạt dễ bị chập. Cộng với không khí ẩm thấp của mùa đông lại càng dễ gây chập cháy. Rất nhiều người có thói quen không vệ sinh máy sưởi.

Do được đặt trong các phòng kín nên nhiều khi, máy sưởi chính là nơi trú ngụ tích tụ của vi trùng, vi khuẩn rồi sau đó phát tán vào không khí. Vào đầu mua, khi lấy máy sưởi ra sử dụng, cần phải kiểm tra các chi tiết an toàn, xem có bị gỉ sét, dây mai so đốt nóng có vấn đề gì không, lau chùi sạch sẽ rồi mới dùng.

GS.TS Nguyễn Đức Lợi, Viện Khoa học và Công nghệ Nhiệt lạnh cho biết, việc vệ sinh, bảo dưỡng thiết bị có vai trò rất lớn trong tiết kiệm điện. Sử dụng đúng cách, không quá lạm dụng máy sưởi vừa bảo đảm sức khỏe, vừa phòng tránh rủi ro.

Theo đó, cách sử dụng thiết bị quyết định việc có tiết kiệm điện hay không. Hiệu suất năng lượng hay hệ số nhiệt của của máy điều hòa sưởi là 4 còn của các đèn, máy, chăn, đệm sưởi chỉ là 1. Nhưng ở những trường hợp ứng dụng cụ thể, các thiết bị có ưu nhược điểm khác nhau.Theo các chuyên gia, nhiều gia đình có xu hướng bật máy sưởi, quạt sưởi hoặc điều hòa 2 chiều liên tục 24/24 giờ và từ ngày này qua ngày khác. Điều này cực kỳ nguy hiểm. Bởi các thiết bị sưởi được cấu tạo bằng các dây đốt nóng, nếu cắm điện quá lâu sẽ rất dễ gây cháy, chập điện. Tốt nhất là chỉ bật máy sưởi khi nào cần thiết phải sưởi ấm. Khi nhiệt độ trong phòng đã đủ ấm thì nên tắt đi.