Những điều cần biết về bệnh tiêu chảy cấp trong mùa này

Thời tiết giao mùa, nóng lạnh thất thường làm trẻ dễ mắc các bệnh về đường hô hấp và tiêu hóa. Một trong số đó không thể không kể đến bệnh tiêu chảy cấp. Dưới đây là những điều bạn cần biết về căn bệnh này.

Tiêu chảy cấp là gì?

Tiêu chảy là chỉ số lần đại tiện tăng, thường mỗi ngày trên 3 lần, phân loãng hoặc như nước, có khi còn lẫn những chất không bình thường như thức ăn chưa tiêu hóa, niêm dịch bởi chế độ ăn không thích hợp gây rối loạn tiêu hóa (tiêu chảy thường) hoặc toàn nước có lẫn máu và bệnh diễn ra nhiều ngày khoảng từ 5 – 7 ngày (tiêu chảy cấp).

Bệnh tiêu chảy là bệnh truyền nhiễm cấp tính nguy hiểm, có thể lây lan nhanh và gây thành dịch lớn, nhất là ở những khu vực dân cư đông người. Bệnh lây theo đường tiêu hóa qua thức ăn, nước uống bị nhiễm khuẩn.

Có nhiều nguyên nhân gây ra bệnh tiêu chảy cấp, trong đó có nguyên nhân do vi rút, vi khuẩn, ký sinh trùng và một số nguyên nhân khác như dùng kháng sinh… trong đó nguy hiểm nhất là tiêu chảy do phẩy khuẩn Tả (còn gọi là bệnh Tả). Bệnh lây theo đường tiêu hóa qua thức ăn, nước uống bị nhiễm khuẩn.

Dịch tiêu chảy cấp do Rotavirus gây ra thường bùng phát vào các tháng thu đông. Tiêu chảy cấp có thể gặp ở mọi lứa tuổi nhưng 80% trong số đó xảy ra ở trẻ dưới 2 tuổi. Bệnh có liên quan chặt chẽ với điều kiện môi trường, nước, an toàn thực phẩm và thói quen vệ sinh.

Những người có nguy cơ cao dễ mắc bệnh là những người ăn uống và sống gần với người bị tiêu chảy, sử dụng nhà tiêu không hợp vệ sinh, đổ thẳng phân ra cống, ao, hồ, sông, suối…; Sử dụng nguồn nước bị ô nhiễm; Có tập quán ăn uống không hợp vệ sinh, hay ăn rau sống, gỏi sống, thủy hải sản chưa nấu chín kỹ; Sử dụng phân tươi hoặc phân súc vật chưa qua xử lý; Dân cư tại khu vực bị ngập lụt và sau ngập lụt…

Khi bị tiêu chảy cấp, người bệnh đại tiện nhiều lần trong ngày, phân toàn nước có lẫn máu, kéo dài 5-7 ngày. Ngoài ra, cơ thể có thể có sốt cao (trên 38ºC), khát nước nhiều, khuôn mặt trở nên xanh xao, đầy bụng, ăn kém hoặc bỏ ăn, nôn, đổ mồ hôi lạnh, lừ đừ, mệt mỏi.

Tình trạng này kéo dài sẽ khiến người bệnh nhanh chóng bị mất nước, điện giải (môi khô, mắt trũng, khát nước), suy tuần hoàn, truỵ tim mạch và tử vong nhanh nếu không được điều trị tiêu chảy cấp kịp thời.

Cách xử trí khi bị tiêu chảy cấp

Tình trạng nôn ói và tiêu chảy nhiều có thể gây mất nước và rối loạn điện giải nghiêm trọng. Vì vậy cần cố gắng cho người bệnh uống nhiều nước oresol để bù lại lượng dịch đã mất. Không nên để người bệnh uống các loại nước ngọt có gas vì có thể làm tình trạng mất dịch trở nên nặng hơn.

Bên cạnh đó cần cho người bệnh ăn uống bình thường và khuyến khích ăn nhiều các thức ăn ít dầu mỡ, dễ tiêu hóa.

Hãy đưa trẻ nhỏ, đặc biệt là trẻ sơ sinh dưới 1 tháng tuổi hoặc trẻ bị suy dinh dưỡng đến bệnh viện trong trường hợp bé nôn ói và tiêu chảy quá nhiều, da khô, mắt trũng, khóc không có nước mắt, phân có đàm máu, bứt rứt, li bì… để chủ động phòng tránh những nguy cơ trầm trọng xảy ra.

Tuyệt đối không được để bệnh nhân ở nhà hoặc mua thuốc tự điều trị vì có thể nguy hiểm đến tính mạng và làm lây lan mầm bệnh gây dịch cho gia đình và cộng đồng.

Cách phòng chống tiêu chảy cấp

Để chủ động phòng chống tiêu chảy cấp, cần thực hiện nghiêm túc các khuyến cáo sau:

Vệ sinh cá nhân, vệ sinh môi trường

– Thường xuyên rửa tay bằng xà phòng và nước sạch trước khi chế biến thức ăn, trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh.

– Mỗi gia đình có một nhà tiêu hợp vệ sinh, không đi tiêu bừa bãi. Đối với gia đình có bệnh nhân tiêu chảy cấp cần rắc vôi bột hoặc cloramin B sau mỗi lần đi tiêu.

– Phân và chất thải của người bệnh phải đổ vào nhà tiêu, cho vôi bột, cloramin B… vào sau mỗi lần đi tiêu để sát khuẩn.

– Tránh tập trung ăn uống đông người như ma chay, cưới xin, cúng giỗ.

– Hạn chế người ra, vào vùng đang có dịch.

Bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm

– Mọi người, mọi nhà đều thực hiện ăn chín, uống sôi.

– Không ăn rau sống, không uống nước lã.

– Không ăn các thức ăn dễ bị nhiễm khuẩn đặc biệt là mắm tôm sống, hải sản tươi sống, gỏi cá, tiết canh, nem chua.

Bảo vệ nguồn nước và dùng nước sạch

– Nguồn nước ăn uống phải được bảo vệ sạch sẽ.

– Tất cả nước ăn uống đều phải được sát khuẩn bằng hóa chất cloramin B.

– Không đổ rác thải, phân xuống ao, hồ; không sử dụng phân tươi, phân chưa xử lý đảm bảo vệ sinh để bón cây trồng. Không vứt súc vật chết và rác xuống ao, hồ, sông, giếng.

Khi có người bị tiêu chảy cấp

– Khi gia đình có người bị tiêu chảy cấp, phải đưa ngay đến cơ sở y tế gần nhất để được tư vấn và điều trị kịp thời.

Lan Dương (tổng hợp)