Hương phố mùa thu

Có khi nào bạn cảm nhận hương của mùa thu trên phố Hà Thành? Hương mùa thu cứ nhẹ nhàng bảng lảng đâu đó nhưng khéo đánh thức cảm xúc của những người yêu Hà Nội.

Một sớm mai thức dậy, trong gió heo may se lạnh, ta như thấy mùi sương khói thật mỏng nhẹ đâu đây. Bầu trời bỗng như cao hơn, xanh vời vợi. Những đám mây trắng tựa như chiếc khăn voan mềm mại vắt qua bờ vai thiếu nữ.

Hà Nội vào thu thật dịu dàng với những con đường tĩnh lặng dưới nắng vàng. Những ai đã sống lâu ở Hà Nội đều biết, mùa cây thay lá rơi vào tiết cuối xuân đầu hạ chứ không phải mùa thu như những thành phố khác. Vậy nên, những ngày này, lá cây chỉ ửng vàng trong nắng chứ không rực rỡ như mùa thu ở châu Âu. Thi thoảng, vài chiếc lá xoay tròn chao nghiêng trong gió thu rồi đáp nhẹ trên hè phố.

Hương phố mùa thu đánh thức ta bằng ly cà phê sóng sánh mỗi sớm mai. Lạ thế, cũng là quán cà phê đó, vậy mà khi bước vào thu, dường như hương vị cà phê thấm sâu hơn. Loang trong gió sớm là hương hoàng lan, ngọc lan, hoa ngâu… dịu dàng đan quyện phảng phất khi gần, khi xa.

Hà Nội vào thu có nhiều thức quà khiến ta lưu luyến. Thấp thoáng trên phố là những chị hàng cốm với tiếng rao lảnh lót: “Ai mua cốm không”. Cốm làng Vòng đầu mùa xanh non với hương thanh tao của lúa nếp ngậm đòng no sữa tựa như món quà của đất trời ban tặng cho ta khi mùa thu về. Với cốm non, người Hà Nội thường ăn cùng chuối tiêu “trứng cuốc”. Những hạt cốm deo dẻo béo ngậy, thoảng hương lá sen dìu dịu quyện cùng vị ngọt của chuối chín sao mà hợp nhau đến thế. Ngoài ra, các bà các mẹ nội trợ khéo còn có thể  chế biến ra nhiều món khiến ta nghĩ đến đã thấy xao xuyến như chả cốm, chè cốm, xôi cốm… Mỗi món cho ta một hương vị khác nhau thật khó quên.

Những ngày này, nếu đi trên đường Phan Đình Phùng, Trần Phú, Hoàng Diệu bạn có thể “cảm” được hương sấu chín trên cành. Vui hơn nữa, khi thả bước tại đây, thi thoảng ta nhặt được trái sấu ươm vàng trên hè phố. Ngước mắt nhìn lên vòm lá, ta bất giác mỉm cười khi thấy những trái sấu chín ưng ửng lấp ló trên cành. Những quả sấu chín vàng ruộm được cạo vỏ, gọt xoáy trôn ốc chấm cùng muối ớt là thức quà đã đi qua bao tuổi học trò.

Nếu ở Hà Nội, bạn sẽ không thể quên hương ổi chín. Ổi là loại quả có quanh năm, nhưng Hà Nội có một loại ổi thường xuất hiện khi vào thu. Nhà thơ Hữu Thỉnh đã viết thật tinh tế về hương ổi trong khoảnh khắc mùa thu chạm ngõ: “Bỗng nhận ra hương ổi/ Phả vào trong gió se/ Sương chùng chình qua ngõ/ Hình như thu đã về”. Giống ổi này tại Hà Nội quả nhỏ, thuôn dài, thường được các bà các mẹ gọi là “ổi có chuôi”. Đây là loại ổi khi chín thơm nức, mềm ngọt. Năm tháng trôi, ta vẫn nhớ ngày nào nơi nhà cũ, gánh ổi trĩu nặng lướt qua, để lại mùi hương dịu dàng trên phố.

Đêm mùa thu, Hà Nội lặng lẽ trong ánh đèn vàng. Và… đó là khi ta cảm nhận rõ nhất hương hoa sữa. Đây là loài hoa đặc trưng của mùa thu Hà Nội. Hương hoa nồng nàn, vấn vít theo ta vào giấc ngủ muộn…

Thật ra, hương mùa thu mong manh và hòa quyện của bao mùi hương khác nên thật khó gọi tên. Thế nhưng, những ai đã từng sống tại Hà Nội đều không thể quên hương mùa thu trên đất Hà thành.